პოემა „რამდენიმე სურათი ანუ ეპიზოდი ყაჩაღის ცხოვრებიდამ“ (დაწერილი 1860 წელს) ილია ჭავჭავაძის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ნაწარმოებია, რომელიც ქართული კრიტიკული რეალიზმის ადრეულ ეტაპს განეკუთვნება. ნაწარმოების ცენტრალური პერსონაჟია კაკო ყაჩაღი, რომელიც რეალურ პიროვნებაზე, კარდენახელ გლეხზე გაუხარაშვილზეა დაფუძნებული. პოემაში ასახულია XIX საუკუნის საქართველოს მძიმე სოციალური სურათი, სადაც ფეოდალური ჩაგვრა, უსამართლობა და სოციალური უთანასწორობა უბიძგებს გლეხს, დაადგეს ყაჩაღობის გზას. პოემა ღია პროტესტია ბატონყმური წყობისა და თავად-აზნაურობის დესპოტური მმართველობის წინააღმდეგ. კაკო ყაჩაღი ხალხის თვალში არა უბრალო ავაზაკი, არამედ სოციალური სამართლიანობისათვის მებრძოლი პირია, რომელიც თავის ბატონს დაუპირისპირდა. „რამდენიმე სურათი ანუ ეპიზოდი ყაჩაღის ცხოვრებიდამ“ ქართულ ლიტერატურაში ერთ-ერთი პირველი ნაწარმოებია, სადაც გლეხის პროტესტი და ბატონის წინააღმდეგ მიმართული შეიარაღებული ბრძოლა დადებით კონტექსტშია განხილული. ამ ნაწარმოებით ილიამ საფუძველი ჩაუყარა სოციალური პრობლემების ღრმა ანალიზს ქართულ პროზასა და პოეზიაში. პოემა დღემდე რჩება ქართველი ხალხის ეროვნული და სოციალური თავისუფლებისთვის ბრძოლის მნიშვნელოვან მხატვრულ დოკუმენტად.